Op de verklaring van de gemeente Wijdemeren naar aanleiding van mijn bijdrage over de joodse begraafplaats in Kortenhoef kom ik nog even terug. Er is namelijk sprake van ongerijmdheden. Dat roept vragen op. Wat is waar? Wat is niet waar? Is de gemeenteraad verkeerd geïnformeerd?

Eerst een heel korte samenvatting van het probleem. De joodse begraafplaats is vanaf de Koninginneweg niet meer toegankelijk, zelfs niet meer voor het onderhoud waartoe de gemeente Wijdemeren (althans rechtsvoorganger gemeente ’s-Graveland) zich heeft verplicht. Dat komt doordat de eigenaar van de grond tussen (een rijtje woningen aan) de Koninginneweg en de begraafplaats weigert toegang te verlenen over zijn perceel.

In april 2021 stelde het CDA de kwestie aan de orde in een commissie van de gemeenteraad. Wethouder Jan-Jaap de Kloet (DorpsBelangen) beloofde de zaak te laten uitzoeken. Op 20 april dit jaar stuurde hij over de uitkomst een kort briefje aan de gemeenteraad. Voor mij was dat aanleiding een bijdrage op Rading Nul te plaatsen. In reactie daarop gaf ‘de gemeente’ afgelopen woensdag (25 mei) een verklaring uit.
Gemeente = wethouder
Waarom ‘de gemeente’ tussen aanhalingstekens? Omdat ‘de gemeente’ tegelijk alles is en een vaag niets. De verklaring/reactie zal, om maar eens iets te noemen, niet afkomstig zijn van ambtenaren die bouw- of parkeervergunningen afgeven of van baliemedewerkers aan Rading 1. ‘De gemeente’ lees ik daarom als: burgemeester en wethouders – met De Kloet als eerstverantwoordelijke. Hij zal ongetwijfeld de reactie hebben gelezen en goedgekeurd alvorens die woensdag werd uitgegeven.
Laten we dan nu kijken naar enkele passages uit het briefje dat De Kloet de raad stuurde op 20 april en vervolgens naar een paar passages uit de gemeentelijke reactie van 25 mei. Sommige woorden zijn hieronder vet en in kleur afgedrukt. Die accenten heb ik aangebracht, niet de gemeente.
In het briefje van 20 april staat onder meer:
,,Zoals eerder is medegedeeld, is de eigenaar van de begraafplaats de Nederlandsch Israëlitische gemeente (NIG) te Bussum.’’
En:
,,De gemeente heeft diverse pogingen ondernomen om de mogelijkheid tot het recht van overpad mogelijk te maken door meerdere gesprekken met de grondeigenaar. Deze gesprekken hebben helaas niet het gewenste resultaat opgeleverd.’’
In de reactie van 25 mei staat onder meer:
,,(. . .) de eigenaar van de begraafplaats, de Nederlands Israëlitische Gemeente (NIG) Hilversum (. . .).’’
En:
,,Wij hebben in het verleden meerdere pogingen gedaan om de twee partijen – NIG Hilversum en de landeigenaar – dichter bij elkaar te brengen en tot overeenstemming te laten komen (. . .).’’
Diverse dingen vallen op. Op 20 april meldde De Kloet dat de NIG Bussum de eigenaar is van het begraafplaatsje. Nadat ik op Rading Nul had gemeld dat dat onjuist is, staat ineens in de gemeentelijke reactie van 25 mei dat de begraafplaatseigenaar de NIG Hilversum is. Was De Kloet op 20 april in de war? Of wist de gemeente toen echt niet hoe het zat?
Met wie gesproken?
Die vragen zijn des te interessanter omdat er nog een tweede tegenstrijdigheid is tussen briefje en reactie/verklaring. Op 20 april schrijft De Kloet dat de gemeente diverse malen sprak ‘met de grondeigenaar’ (van het perceel dat de toegang tot de begraafplaats blokkeert, red.) over toegang tot het dodenakkertje. Maar op 25 mei meldt de gemeente dat meerdere pogingen zijn gedaan ‘de twee partijen’ dichter bij elkaar te brengen. Daaruit valt af te leiden dat plots niet alleen met de ‘landeigenaar’ is gesproken, maar ook met de NIG Hilversum.
Er is in de reactie van 25 mei dus sprake van een dubbele strijdigheid met De Kloets briefje van 20 april. Ten eerste heeft de gemeente nu ineens niet met één maar met twee partijen gesproken. Ten tweede is die tweede partij plotsklaps niet meer de NIG Bussum, maar de NIG Hilversum.
Het is een warboel. Wel is één ding zeker: het briefje van 20 april en de reactie van 25 mei kunnen nooit allebei waar zijn. Ofwel De Kloets briefje klopt niet en dan heeft hij de gemeenteraad onjuist geïnformeerd – een lelijk vergrijp. Ofwel de reactie van 25 mei klopt niet en dan speldt ‘de gemeente’ de buitenwereld (inclusief de raad) maar wat op de mouw – en dat is net zo kwalijk.
Tekst en uitleg
Het zou goed zijn als De Kloet vóór hij zijn wethouderschap binnenkort neerlegt met tekst en uitleg komt. Mij lijkt dat over deze pijnlijke kwestie de juiste feiten op tafel moeten komen. Dat is wel het minste waarop de raad recht heeft.
En het zou ook handig zijn als de raad dan verneemt hoe ver de gemeente inzake het recht op overpad naar het begraafplaatsje heeft teruggezocht in de tijd. En ook wanneer, waardoor en door wiens toedoen er dan iets mis is gegaan. Dat zijn immers relevante vragen die De Kloet tot nu toe onbeantwoord laat.
In zijn briefje van 20 april stelt de wethouder dat ‘uitgebreid onderzoek’ is gedaan. Als dat waar is, zal het niet zo moeilijk zijn genoemde vragen voor de gemeenteraad van concrete antwoorden te voorzien. Komen die antwoorden niet, dan is de vraag gerechtvaardigd hoe ‘uitgebreid’ dat onderzoek is geweest.
