Raad over rapport Porseleinhaven: dat worden vast weer schijnbewegingen die tot niets leiden

Donderdag bespreekt de gemeenteraad het rapport van bureau Berenschot over het jarenlang slepende en belastinggeld verslindende project Porseleinhaven in Loosdrecht. Hoewel het rapport vernietigend is, vrees ik dat het een wat wezenloze raadsvergadering wordt.

(Illustratie bureau Berenschot)

De bevindingen van Berenschot samenvatten, is niet nodig. Dat heeft Hans van Keken al keurig gedaan in De Gooi- en Eemlander onder de heel toepasselijke kop ‘Wijdemeren maakte er een puinhoop van’ (De G&E vrijdag 21 oktober). Terecht noemt hij daarin ook bijna alle namen van betrokken personen, waar het rapport die anonimiseert terwijl iedereen weet over wie het gaat. Zo schuilen achter ‘familie 1’ (‘eerste grondeigenaar’), ‘familie 2’ (‘tweede grondeigenaar’) en ‘familie 3’ (‘derde grondeigenaar’) uiteraard Len Veerman, Harry Pijnaker en Ruud van der Wurf.

Don Bijl, toen nog als burgemeester van Wijdemeren.

‘Een voormalig burgemeester’ die niet aan het onderzoek wilde meewerken is onmiskenbaar Don Bijl. De in 2019 ingeschakelde en inmiddels weer vertrokken bemiddelaar noemt De G&E niet, maar dat was Hans Stupers. Dat bleek al eerder uit de geluidsopnamen van een besloten raadsvergadering die toch voor de buitenwereld te beluisteren zijn geweest.

Vragen

Ten aanzien van oud-burgemeester Bijl (zijn laatste standplaats was Purmerend, sinds vorige maand is hij gepensioneerd) zit ik nog wel met een paar vragen. De drie Berenschot-onderzoekers melden dat Bijl zich niet alleen voor het onderzoek niet wilde laten interviewen, maar dat hij ook geen gebruik wenste te maken van de mogelijkheid om op het concept-rapport te reageren. Eerste vraag: waarom wilde Bijl niet meewerken? De onderzoekers zwijgen erover. Tweede vraag: heeft Bijl al van tevoren verklaard geen behoefte te hebben op het rapport te reageren of deed hij dat pas toen hij van het concept kennis had genomen? Ook daarover schrijven de onderzoekers niets. Best raar.

Ik heb een poging gewaagd die vragen dan maar aan Bijl voor te leggen, maar tot het moment van schrijven van deze bijdrage heb ik hem nog niet te pakken kunnen krijgen. Mochten er toch nog antwoorden komen, dan laat ik u dat uiteraard weten.

Waarheidsvinding

Bij lezing van het rapport heb ik me wel over meer dingen verbaasd. Zo was de vraag van de gemeenteraad om aan ‘waarheidsvinding’ te doen, maar melden de drie Berenschotters dat dat niet is gelukt. En waarom niet? Omdat ze maar 18 mensen over het lang slepende en ingewikkelde dossier hebben te kunnen spreken. ,,(. . .) te weinig om te kunnen spreken van ‘waarheidsvinding’’’, aldus de onderzoekers.

Was het dan wel genoeg geweest als de drie mensen die medewerking hebben geweigerd (onder wie dus Bijl) wél met de onderzoekers hadden willen spreken? Praten met 18 of 21 mensen lijkt me niet zo’n groot verschil. Het heeft er dus alle schijn van dat de onderzoekers gewoon te weinig mensen voor een onderhoud hebben benaderd, dus dat ze zelf al hebben ingebakken dat het van waarheidsvinding niet zou komen. Maar wel centjes vangen . . . .

Verhuisdozen

Verder melden de drie dat de archivering van het dossier Porseleinhaven bij de gemeente een zooitje is. Maar ze schrijven ook dat het (zeer waarschijnlijk incomplete en slecht geordende) fysieke dossier bij de gemeente ‘bestaat uit circa 6 verhuisdozen’. Daarom, stellen ze, was zoeken naar specifieke documenten als ‘zoeken naar een speld in een hooiberg’.

Dat mag zo zijn – althans zo lijken, want zes verhuisdozen is wel fors maar niet echt een hooiberg – maar als je de onderste steen boven wilt hebben verdeel je die dozen onderling en spit je de boel geduldig door. In de onderzoeksjournalistiek is dat niet ongewoon, bij werk van bureaus als Berenschot kennelijk wel. De onderzoekers schrijven dat ze er drie dagen aan hebben besteed. En dat was het dan.

Weinig goeds

Dat alles lezend in de inleidende pagina’s verwachtte ik van de rest van het rapport weinig goeds. Het verbaasde me dan ook niet dat Ruud van der Wurf afgelopen zaterdag in De Gooi- en Eemlander verklaarde dat de onderzoekers die met hem spraken ‘geen dossierkennis’ hadden en dat het rapport ‘incompleet’ is, terwijl oud-wethouder Jaap van Waveren stelde dat het Berenschot-werkstuk ‘rammelt’.

Het gemeentelijke geblunder rond wat nu de Porseleinhaven heet, is echter zo omvangrijk en aanhoudend, dat het Berenschot-trio desondanks tot een vernietigend beeld is gekomen. Zelfs op heel basale punten is gemeentelijk gefaald. Daardoor leest de rij aanbevelingen – de meeste aan het college, enkele aan de gemeenteraad – in feite als even zovele open deuren die de Berenschotters toch nog maar eens intrappen. Als ik de aanbevelingen heel kort samenvat, staat er in feite simpelweg: Gebruik voortaan gewoon uw gezonde verstand. Dat dat niet is gebeurd, zegt veel over de wankele gemeente Wijdemeren.

Hoe nu verder?

En nu? Om te beginnen donderdag dus die vergadering van de gemeenteraad. Ik verwacht er weinig van. Uit het rapport blijkt dat er ambtelijk is gefaald (onder verantwoordelijkheid van het college), dat het college zelf bokken heeft geschoten en de gemeenteraad eveneens. Te vrezen valt dat we gaan zien wat wel eens wordt samengevat als: waar iedereen schuldig is, is niemand verantwoordelijk.

Aan de raad wordt om te beginnen voorgesteld het college te vragen om een reactie op het rapport en ‘een plan van aanpak naar aanleiding van de aanbevelingen’. Zo’n reactie wordt vast een zouteloos geheel, zoiets als slaan in een emmer snot: jaja, erg hoor, wat er allemaal is misgegaan, zal niet meer gebeuren, daaraan werken we trouwens met de organisatie (het ambtenarenapparaat) al hard. Tsja. Al jaren wordt gesteld dat er hard wordt gewerkt – en flink wordt geïnvesteerd – in verbetering. Maar wat leverde dat tot nu toe op? Er lijkt weinig reden om in alwéér zo’n plechtige belofte nu wel vertrouwen te hebben.

Ook wordt de raad voorgesteld een eigen werkgroep in te stellen om een voorstel te doen over de Berenschot-aanbevelingen aan de raad. Daar zal dan wel uit komen: we moeten ons als raadsleden nooit meer rechtstreeks en heel concreet met onderdelen van zo’n project bemoeien (zoals bemiddelen tussen Van der Wurf en de gemeente), we moeten voldoende afstand houden en ons houden aan onze taak: de grote lijnen uitzetten en controleren of het college de boel vervolgens goed uitvoert. Geen werkgroep voor nodig, want ook hier geldt: gebruik voortaan gewoon je gezonde verstand.

Haarlem

Er is ook een andere benadering denkbaar. Vaststellen namelijk dat het Porseleinhaven-rapport weer eens aantoont dat de gemeente Wijdemeren een brekebeen was, is en wel zal blijven ook. Dan schiet allicht de motie ‘Snel naar Haarlem’ te binnen die PvdA/GroenLinks op 10 juni 2021 indiende. De rood-groenen vroegen het college daarin als de wiedeweerga met de commissaris van de koning te gaan praten over gemeentelijke herindeling (fusie). Alleen PvdA/GroenLinks stemde voor die motie, alle andere partijen tegen. En dus bleef het voortmodderen. Te vrezen valt dat het naar aanleiding van het Porseleinhaven-rapport niet anders zal gaan. Maar ik laat me donderdagavond natuurlijk graag verrassen.

Eén gedachte op “Raad over rapport Porseleinhaven: dat worden vast weer schijnbewegingen die tot niets leiden”

  1. Dit was al actueel ten tijde van burgemeester Gieskens. Als oppositieleider van destijds (Amstelland) heb ik maar twee vragen :hoeveel heeft dit de inwoners gekost dankzij de voortreffelijke inzet van een mediator ( de huidige burgemeester) én is het nu eindelijk afgelopen?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Meer informatie over hoe uw reactiegegevens worden verwerkt.