Wie vandaag de in de Gooi en Eemlander de foto van Financiën wethouder en voorman van De Lokale Partij, Gert Zagt, op internet ziet met de bijbehorende krantenkop boven een artikel van Hans van Keken en het stuk van Ronald Frisart op deze site leest, kan maar één conclusie trekken. Gert Zagt en zijn partij streden het felst voor een zelfstandig Wijdemeren. Maar juist hij krijgt nu waarschijnlijk de ondankbare taak om het licht uit te doen.

Kajsa Ollongren hielp Wijdemeren 2020
De Lokale Partij was de laatste jaren een geharnaste tegenstander van fusies, herindelingen of andere onsympathieke woorden die in hun woordenboek niet voor kwamen. De herindelingsplannen van gedeputeerde Jack van der Hoek (D66) dreigden in de periode 2014-2018 te gaan lukken. Maar daar waren DLP en DB, die samen optrokken om dat onheil te voorkomen. De huidige voorzitter van DLP, Friso van Voorthuizen, was één van de oprichters van de actiegroep Wijdemeren 2020, die fel campagne voerde tegen een fusie met Hilversum. Dat had succes.
Niet omdat de actie succesvol was, maar domweg omdat minister Kajsa Ollongren (D66) tot verbijstering van partijgenoot Jack van der Hoek herindelingen min of meer verbood. De arme gedeputeerde zag zijn harde werken van vier jaar in het zicht van de haven in één klap stranden door een Amsterdamse ex-wethouder, kersverse minister van Biza, die geen idee had van waar ze mee bezig was.
Veenbrand
De bestuurlijke discussie over het Gooi is als een veenbrand. Hij is niet te blussen. Af en toe flakkert hij op en verspreidt wat verstikkende rook, waarop de Gooise bestuurders niet weten hoe snel ze een emmertje water over het zichtbare brandje moeten gooien dat ondergronds verder brandt.
Dat begon al met de discussie, midden jaren negentig, over de z.g. 27 Centrumgemeenten, zoals Hilversum, die van staatssecretaris de vrije keuze kregen om een verlanglijstje in te dienen met buurgemeenten die op het menu stonden om ingelijfd te worden. Hilversum trok een cirkel van 10 km om de gemeentegrenzen en zette die op het verlanglijstje. Dat was de trigger voor Loosdrecht en ‘s-Graveland om samen Wijdemeren te vormen in 2002. Waarbij Nederhorst den Berg als muurbloempje door die twee gemeenten erbij geplukt werd met welwillendheid van Haarlem. Vooruitziende geesten voorspelden toen al dat Wijdemeren voor circa 25 jaar gevrijwaard zou blijven van een volgende herindeling.
Winsemius, zand en water
Een paar jaar later werden weer tientallen bureau’s ingehuurd om rapporten te schrijven over de bestuurskracht van de Gooise gemeenten en de noodzaak om de bestuurlijke drukte in onze regio, met pakweg 7 burgemeesters en tientallen wethouders, te verminderen. Wethouders die soms meer de buren in de gaten hielden dan de eigen gemeente. Pieter Winsemius ontwikkelde zijn eigen visie. De regio had zandgrond en water. Voeg die twee gebieden samen tot een zandgemeente en een watergemeente. Dat paste, surprise, surprise, vlekkeloos in de hieronder beschreven opheffing van de provinciegrenzen.
Rutte ll met Ronald Plasterk
Ook Den Haag maakte de discussie niet gemakkelijk. Zo was daar minister Plasterk die de provincies Noord-Holland, Utrecht en Flevoland wilde samenvoegen in combinatie met de opschaling van gemeenten naar 100.000 inwoners. Dat betekende de teugels los. Provinciegrenzen zouden verdwijnen en dus konden Stichtse Vecht (Utrecht), Wijdemeren en Weesp gaan fuseren tot een gemeente van 105.000 inwoners. Een mooi vergezicht vond ons gemeentebestuur, zij het dat fusie een brug te ver was. En dus werd er gesproken over gezamenlijke activiteiten, zoals de heffing en inning van lokale belastingen. Dat werd het fiasco van de BSWW dat eindigde in mistige verhalen over fraude en strafrechtelijk ingrijpen, toen de veenbrand weer terugkeerde naar de eigen provincie.
Er gebeurde intussen wel wat. Naarden, Bussum en Muiden werden samengevoegd tot Gooise Meren en Weesp koos er voor om te fuseren met Amsterdam. De provinciegrenzen bleven zoals zij waren.
Foute besluiten en achterstallige administratie?
Na al deze ontwikkelingen, waarin partijen als de VVD, OLIB en de PvdA-GroenLinks in de Wijdemeerse raad al jaren pleiten voor fusie met Hilversum, begint die noodzaak nu wel erg knellend te worden. Financieel zitten we aan de grond met enorme tekorten. Volgens de huidige wethouder Financiën Gert Zagt omdat zijn vele voorgangers 1) niet op de financiën pasten en omdat er (ook in de tijd van Gert Zagt als wethouder en raadslid) dramaprojecten als de Porseleinhaven, de Oud-Loosdrechtsedijk, de Kortenhoefsedijk (voor minder dan de helft) en de waarschijnlijke kampioen overschrijding, de Nieuw-Loosdrechtsedijk, enorme gaten sloegen in de reserves van Wijdemeren. En dat in een gemeente waar de OZB al jaren in de landelijke top tien staat.
Er ging dus iets heel erg mis. Tijd om de strijd op te geven en ons bij de provincie en Hilversum te melden met de hand aan de lichtknop?
Waarbij het zeer de vraag is of Hilversum, dat het zelf ook niet gemakkelijk heeft, zit te wachten op een financieel zwart gat.
1) de wethouders Financiën in Wijdemeren vanaf 2006:
- 2006 – 2008 Wim Lorjé VVD
- 2008 – 2010 Lia Moote PvdA
- 2010 Gert Zagt Dorpsbelangen
- 2014-2016 Joep Frijdal VVD
- april 2016 burgemeester Martijn Smit
- mei – november 2016 Peter Smit VVD
- december 2016 Jan-Jaap de Kloet DB
- 2018 – maart 2021 Jan Klink VVD
- maart 2021 – april 2022 Jos Kea VVD
- april 2022 -heden Gert Zagt DLP

Als fusie of geen fusie aan de orde komt, dan is een referendum voor de dorpen van Wijdemeren de geeigende weg, in die zin dat er dan 2 vragen aan de orde zijn: 1) fusie of geen fusie (inclusief de nodige maatregelen zoals verhoging van OZB, enz.) en 2) per dorp wordt bepaald met welke andere gemeente wordt gefuseerd. En als er dan toch 1 of 2 dorpen zijn, die het met elkaar kunnen vinden en het geheel kunnen runnen (financien, organisatie..), so what.